Значење и употреба
Како се реч користи
обртањем начинити окрет, обрнути; мењајући положај преврнути на другу страну: ~ кључ у брави, ~ болесника на бок.
променити правац кретања, скренути (лево или десно), одн. сасвим заокренути и наставити кретање у супротном смеру. – На раскршћу шофер окрене десно. Окрени кола назад.
На раскршћу шофер окрене десно
променити тему разговора, почети говорити нешто друго, другим језиком, тоном и сл. – Одједном окрете причати о позоришту.
Одједном окрете причати о позоришту
учинити да неко измени своје убеђење, став, оријентацију и сл., преобратити. – Наговоре је и окрену је од злих намера.
Наговоре је и окрену је од злих намера
против некога, нечега) учинити да неко постане непријатељ, да се побуни, успротиви (некоме). – Окренули су омладину против режима.
Окренули су омладину против режима
некога) разг. преварити кога, подвалити коме; залудети, занети (чарима, лепотом, допадљивошћу).
некога) разг. позвати телефоном, назвати. – Окрени ме вечерас око 8 сати. = ~ се 1. променити свој положај окрећући се, обрћући се; преокренути се: ~ се на леђа. 2. погледати око себе, осврнути се, обазрети се. – Где се окренем свуда неред. 3. посветити се, предати се, преусмерити се према некоме, нечему: ~ се својој породици, ~ се науци. 4. заверити се, уротити се (против некога). – Све се окренуло против њега. 5. (од некога) престати марити за кога, одугити се, одвојити се, удаљити се (због љутње, свађе, неслагања и др.). 6. постати другачије, изменити се, променити се. – У последње време све се некако окренуло. • како год да окренем (окренеш и сл.)... шта год да учиним (учиниш и сл.)... не знати (не умети) се (ни) окренути не знати се снаћи, не знати ништа учинити (у каквој новој, непознатој ситуацији). окрени-обрни в. под обрнути. ~ главу (очи) 1) в. окренути се (6). 2) не желети погледати, обратити пажњу (на некога), игнорисати (кога). ~ (други) лист в. под лист. ~ карте почети играти карте, заиграти картама. ~ леђа (некоме) в. под леђа. ~ на добро (набоље) почети се поправљати, развијати у позитивном правцу (о стању ствари, приликама). ~ нагоре (на зло) погоршавати се, почети добијати неповољан ток. ~ на шалу озбиљан разговор о нечему преобратити у ведар, шаљив тон. ~ новац (капитал) ставити новац (капитал) у промет, уложити у какав посао да би обртом остварила зарада. ~ (нови) лист променити дотадашње стање ствари, увести другачији поредак, нову праксу, понашање и сл. ~ све наглавце (наопако, натрашке) учинити да све буде другачије, сасвим изменити ствари (обично нагоре). ~ се у гробу в. под гроб.
Окрени ме вечерас око 8 сати
Где се окренем свуда неред
Све се окренуло против њега
У последње време све се некако окренуло